Trim van de fok/genua

Doel optimaliseren van het zeil voor de huidige wind. Meest voor een aan de windse koers of anders een halve windse koers

• Het varen van een zo gunstig mogelijke verhouding tussen hoogte en snelheid,
• het houden van een goede balans
• Tegemoet komen aan de natuurlijke neiging van materiaal om ongewenst door te veren
• Inspelen op veranderingen van de wind

Windveranderingen kunnen enige uren, minuten of zelfs slechts enige secondes duren.
Niet alle trimmogelijkheden kunnen snel genoeg worden aangepast om ook op de kleinere maar vaak belangrijke veranderingen te reageren
De schoten zijn de snelste en daarom de belangrijkste trim van de boot

                 1        2      3      4
		     
FD          |    A*,C*  A*,B*,C* Ja* 
1A: alleen boven beneden en binnen-buiten    

FJ          |    A,D*   A,B,C   Ja*     

Nacra 570   |    A      A,B,C   Ja

Laser		
2000,       |    A      A,B,C   Ja
Vago        |    -      A,B,C   Ja

Pico        |    -        -      -

29, 49er    |    B      A,B,C   Iets

Randmeer    |    A      A,B,C   Ja,iets
2B: moeizaam

Fly-tour    |    A      A,B,C   Ja, iets
2B, 3 moeizaam

Poly-Valk   |    A      A        -

toer-jacht  |    A,     A,B,C   Ja,iets
2B,  3: moeizaam

race-jacht  |    A*,D*  A*,B,C   Ja

* vol varend verstelbaar

Meer wind

Wanneer de wind toeneemt zal er wat aangepast moeten worden. We willen immers een stuurbare boot hebben. En dan liefst ook eentje met snelheid

Je kunt:

• Het zeil vlakker maken

door:

• De schootspanning toe laten nemen
  (Hierdoor neemt ook uitwaaing van het achterlijk af. Om de uitwaaing gelijk te houden zal tevens het lij-oog naar achteren verplaatst moeten worden, of de halshoek naar beneden)
• De val- / tuigage spanning laten toenemen.
  Als kan door wanten strakker spannen i.p.v. de fokkevalspanning laten toenemen.
  Veel zaken bij wedstrijdschepen kunnen vaak gemakkelijk verstelt tijdens het varen!
  of anders op de kant:
• Een anders gesneden fok kiezen..., reven

NB. vlakker maken reduceert natuurlijk geweldig de kracht die het zeil levert. Ook neemt de weerstand heel veel af van dit vlakker worden. Er is daardoor veel snelheidswinst te halen, zeker wanneer er niet te veel golven zijn
Maar:
Wanneer het zeil nu iets hoger of lager wordt gestuurd, zal er nu ofwel ALLE ofwel GEEN wind gevangen worden. Het zeil wordt hierdoor erg kritisch voor koers en schootstand. Het heeft een 'aan / uit' stand gekregen.

• Het achterlijk meer laten uitwaaien (twist)

door

• Het lij-oog verder naar achteren verplaatsen
• De schoot lager op de schoot-ogen in de fok zetten

N.B. vaak wordt de combi van masthelling tesamen met "hoger oogje" in de fok of lij-oog naar voren/beneden gebruikt. Dit is om de uitwaaing te beperken en tòch gebruik te maken van achterwaartse masthelling.

• De mast meer achterover laten hellen.
  (Om dit varende te kunnen doen vereist een gecompliceerde tuigage waarbij tijdens het varen zowel fokkeval / voorstag combinatie alswel de wanten -symmetrisch!- gesteld kunnen worden
  Anders vooraf op de kant)
• de halshoek lager bevestigen

Meer laten uitwaaien van het achterlijk maakt dat de boot makkelijker te varen is, en ook makkelijker snelheid kan maken door iets af te vallen.
Teveel uitwaaing maakt echter dat de boot niet meer goed hoog aan de wind kan varen

• Het lij-oog / fok-overloopwagen meer naar buiten zetten
  (lij-oog naar binnen/buiten gaat meestal met een hulplijntje -barberhauler- .
  
• Een kleiner voorzeil kiezen / reven

Weinig wind

windgradient bij weing wind

Deze omstandigheden spelen vooral een rol de lucht boven het water afgekoeld is.
Koude lucht wil immers niet opstijgen! En warme lucht niet dalen! Hierdoor vindt er geen vertikale menging op. En blijft de onderste lucht stilstaan. De beroemde inversie-laag
Bv. 's ochtends vroeg wanneer het nog koel is en de eerste vlaagjes wind voorzichtig komen opzetten,
in een koele nacht,
of wanneer bij een naderende bui er sterke afkoeling plaats heeft plaats gevonden en het vanuit windstil weer langzaam begint waaien.

open achterlijk

Veel boten, met name snelle, varen met weinig wind het beste met een fok die -onderin- vlak staat.
Deze verschillen tussen schijnbare wind op geringe en grotere hoogten te leiden tot problemen met afkruizen bij snelle boten: Het zeil kan dan de grote twist, die dan moet zijn, niet goed aan. Hierdoor kan er kan dan tijdens het afkruizen niet voldoende laag worden gestuurd met behoud van voldoende snelheid.

Overwegingen

• Kleinere zeilen zijn gemakkelijker te hanteren met veel wind. En lijken een goede keuze als met het voeren van meer zeil geen snelheidswinst meer gehaald kan worden.
  Of bij het varen met minder fysiek sterke bemanning.
• Bij toename van de wind zal eerst gekozen worden voor het laten toenemen van de val- /tuigage spanning en in tweede instantie voor verplaatsing van het lij-oog.
• Met veel korte heftige golfslag lijkt een iets boller zeil met iets meer uitwaaiing een goede keuze.
• Beginners varen prettiger met de schoot iets uitgevierd), omdat dit minder kritisch is bij het hoog aan de wind varen. Geen 'aan/uit' stand
• Bij weinig wind zal door veren van de tuigage alsmede het veranderen van de schijnbare wind op verschillende hoogten de schoot/neerhouder moeten worden aangetrokken in de vlaagjes en weer gevierd moeten worden in de rustige perioden
  Tevens kan in de vlaagjes hoger worden gestuurd.

n.b. De meeste boten remmen sterk af bij prikken (opsturen) in harde vlagen

• Bij veel wind, met name bij de hardste vlagen, zal naast de grootschoot ook de fokkeschoot opgevierd moeten worden. Ook als de boot onhandig op een golf stuitert en neigt tot stilliggen, zal ook dan de fokke schoot kortstondig opgevierd moeten worden.
• De laatste jaren zie je steeds vaker dat grote genua's woren ingeruild voor een hoge smalle fok (high aspect ratio)